Kola Vuran Ağrı ve Uyuşma Boyun Fıtığı Belirtisi mi?
Kısa cevap: Boyundan omuza ve kola yayılan ağrı, elde uyuşma veya parmaklarda karıncalanma boyun fıtığına bağlı sinir basısının belirtisi olabilir. Ancak benzer şikâyetler omuz, dirsek ve el bileği hastalıklarında da görülebileceği için tanı yalnızca belirtilere veya MR görüntüsüne bakılarak konulmamalıdır.
Boyun fıtığı kola neden ağrı gönderir?
Boyun omurları arasındaki disk dokusunun dışarı taşması, omurilikten kola doğru çıkan sinir köklerinden birine baskı yapabilir. Bu tabloya servikal radikülopati adı verilir.
Ağrı genellikle boyundan veya kürek kemiği çevresinden başlayarak omuza, kola, ön kola ve parmaklara doğru yayılır. Hastalar ağrıyı yanma, elektrik çarpması veya keskin bir sızı şeklinde tarif edebilir.
Boyun fıtığının kola vuran belirtileri nelerdir?
Sinir kökü basısında aşağıdaki yakınmalar görülebilir:
Boyundan omuza ve kola yayılan ağrı
Elde veya parmaklarda uyuşma
Karıncalanma ya da elektriklenme hissi
Kolda veya elde güç kaybı
Kavrama gücünde azalma
Eşyaları elden düşürme
Boynu çevirince artan kol ağrısı
Kürek kemiği çevresinde ağrı
Yakınmaların hangi parmaklara yayıldığı ve hangi kaslarda güç kaybı geliştiği, etkilenen sinir kökü hakkında fikir verebilir. Bununla birlikte kişiler arasında farklılık olabileceği için yalnızca ağrının dağılımına göre kesin tanı konulamaz.
Her kol uyuşması boyun fıtığından mı kaynaklanır?
Hayır. Kola yayılan ağrı ve uyuşmanın başka nedenleri de olabilir:
Karpal tünel sendromu
Dirsek seviyesinde sinir sıkışması
Omuz eklemi ve rotator manşet hastalıkları
Kas ve tendon problemleri
Boyunda dar kanal veya kemik çıkıntıları
Diyabete bağlı sinir hasarı
Daha nadiren damar veya kalp kaynaklı sorunlar
Özellikle göğüste baskı, nefes darlığı, soğuk terleme veya çeneye yayılan ağrı eşlik ediyorsa durum yalnızca boyun fıtığı olarak değerlendirilmemeli ve acil tıbbi yardım alınmalıdır.
Tanı nasıl konulur?
Değerlendirme hastanın yakınmalarının dinlenmesi ve nörolojik muayeneyle başlar. Muayenede kol ve el kaslarının gücü, duyu, refleksler, boyun hareketleri ve yürüme dengesi incelenir.
Gerekli görüldüğünde:
Boyun MR’ı
Direkt grafi veya bilgisayarlı tomografi
EMG ve sinir iletim çalışmaları
kullanılabilir.
MR’da fıtık görülmesi tek başına o fıtığın şikâyetlerin nedeni olduğunu kanıtlamaz. Görüntüleme bulgularının ağrının dağılımı ve nörolojik muayeneyle uyumlu olması gerekir.
Boyun fıtığı ameliyatsız iyileşebilir mi?
İlerleyen kas güçsüzlüğü veya omurilik basısı bulunmayan hastaların önemli bir bölümünde ilk seçenek ameliyatsız tedavidir.
Kişiye göre şu yöntemler değerlendirilebilir:
Günlük aktivitelerin düzenlenmesi
Uygun ağrı ve inflamasyon tedavisi
Hekim kontrolünde fizik tedavi
Duruş ve ergonomi düzenlemeleri
Boyun ve omuz çevresi kaslarına yönelik egzersizler
Seçilmiş hastalarda enjeksiyon tedavileri
İnternetten görülen her egzersiz her boyun fıtığı için uygun değildir. Özellikle kola yayılan ağrıyı, uyuşmayı veya güç kaybını artıran hareketler zorlanmamalıdır.
Ameliyat ne zaman gündeme gelir?
Aşağıdaki durumlarda cerrahi değerlendirme gerekebilir:
İlerleyen kol veya el güçsüzlüğü
Tedaviye rağmen devam eden şiddetli kol ağrısı
Omurilik basısı bulguları
El becerilerinde belirgin bozulma
Yürüme ve denge problemi
Günlük yaşamı ciddi ölçüde etkileyen yakınmalar
Ameliyat kararı yalnızca MR görüntüsünün büyüklüğüne göre değil; hastanın muayene bulguları, yakınmalarının süresi ve uygulanan tedavilere verdiği yanıt birlikte değerlendirilerek verilmelidir.
Acil değerlendirme gerektiren belirtiler
Aşağıdaki belirtilerden biri varsa gecikmeden tıbbi değerlendirme alınmalıdır:
Yeni başlayan veya hızla ilerleyen kas güçsüzlüğü
Yürürken dengesizlik ya da bacaklarda sertleşme
Her iki elde belirgin beceri kaybı
İdrar veya dışkı kontrolünde yeni bozulma
Ciddi travma sonrasında başlayan boyun ve kol ağrısı
Ateş, açıklanamayan kilo kaybı veya gece artan şiddetli ağrı
Göğüs ağrısı, nefes darlığı veya soğuk terleme
Sık sorulan sorular
Boyun fıtığı hangi parmakları uyuşturur?
Etkilenen sinir köküne göre başparmak, orta parmak veya yüzük ve küçük parmak tarafında uyuşma görülebilir. Ancak sinir dağılımları kişiden kişiye değişebilir ve el bileği ya da dirsekteki sinir sıkışmaları benzer belirtiler oluşturabilir.
Boyun MR’ı her zaman gerekli midir?
Her boyun ve kol ağrısında hemen MR çekilmesi gerekmez. İlerleyen güç kaybı, omurilik basısı şüphesi, travma veya tedaviye rağmen devam eden yakınmalar varsa görüntüleme daha erken planlanabilir.
Kol ağrısı olmadan yalnızca uyuşma olabilir mi?
Evet. Bazı hastalarda ağrıdan çok uyuşma, karıncalanma veya el becerilerinde azalma ön planda olabilir. Muayene, uyuşmanın boyundan mı yoksa kol üzerindeki başka bir sinir sıkışmasından mı kaynaklandığını ayırt etmeye yardımcı olur.
Sonuç
Kola yayılan ağrı ve uyuşma boyun fıtığının önemli belirtilerinden olabilir; ancak her kol uyuşması boyun fıtığı değildir. Doğru tanı için yakınmaların dağılımı, nörolojik muayene ve gerekli durumlarda görüntüleme birlikte değerlendirilmelidir.
Dr. Kaan Tuğberk ÖzdemirBeyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı – İzmir
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Muayene, tanı veya kişiye özel tedavi önerisinin yerini tutmaz.
Kaynaklar
Yorumlar